ئۆپێرای سواڵکەر

بە پێچەوانەی هەر ئۆپێرایەکی ترەوە، ئەو ئۆپێرایەی کە پێی دەوترێت ئۆپێرا سواڵکەرەکان تەنها یەک پێکهاتە نییە، بەڵکو ڕەچەڵەکێکە لە پێکهاتە وەرگێڕدراوەکان، کە لە تەنزێکی سیاسی ڕەسەنی سەرکەوتووی گەورەی ساڵی ١٧٢٨ دەستپێدەکات کە لەلایەن ئینگلیز جۆن گەییەوە نووسراوە. لەو کاتەوە ئاوازدانەران و نووسەران جۆراوجۆرییان لەسەر نووسیوە. بەناوبانگترینیان ئۆپێرایەکی سێ پەنی بوو لە نووسینی بێرتۆڵت برێخت و کورت ویل. هەندێک شت کە ئەم پێکهاتانە هاوبەشن، جێگیربوونیان لە نێوان چینە هەژار و تاوانبارەکاندا، هەروەها کارەکتەری ناپاک ماچێت. ئەم بەرهەمە لەسەر بنەمای وەرگێڕانێکی ڕەسەنی گەیی لەلایەن ڤاکلاڤ هاڤڵ ئازادیخواز و نووسەر و فەیلەسوفەوە دامەزراوە کە بووە یەکەم (و تاکە) سەرۆکی وڵاتی یەکگرتووی دوای کۆمۆنیستی چیکۆسلۆڤاکیا و چەندین شوێنەواری بنەچە شانۆییەکانی خۆی لەخۆگرتووە. پێداچوونەوەکارانی فیلم زۆر لێبوردەیی نەبوون بەرامبەر بەو شتەی کە ناویان لێنابوو "پابەندبوونێکی کۆیلەیی" بە بەرهەمی شانۆیی نووسەری بەناوبانگی چیک، بەڵام ڕەنگە ئارەزومەندانی شانۆ و فەلسەفە و مێژوو هەست بە پێچەوانەوە بکەن.