Michel Platini

دەربارەی ئەکتەر

میشێل فرانسوا پلاتینی لەدایکبووی ٢١ی حوزەیرانی ١٩٥٥، کارگێڕی تۆپی پێی فەرەنسی و یاریزان و بەڕێوەبەری پێشووی تۆپی پێی فەرەنسییە. پلاتینی وەک یەکێک لە گەورەترین یاریزانەکانی تۆپی پێ لە هەموو سەردەمێکدا دادەنرێت، سێ جار لەسەریەک خەڵاتی باڵۆن دۆری بەدەستهێناوە، لە ساڵانی ١٩٨٣ و ١٩٨٤ و ١٩٨٥، لە دەنگدانی باشترین یاریزانی سەدەی فیفادا پلەی حەوتەمی بەدەستهێنا. وەک ڕێزلێنانێک بۆ دەستکەوتەکانی، لە ساڵی ١٩٨٥ وەک شوڕشگێڕی لەشکری شەرەف دەستنیشانکرا و لە ساڵی ١٩٩٨ بوو بە ئەفسەر، وەک سەرۆکی یەکێتی تۆپی پێی ئەوروپا لە ساڵی ٢٠١٥ لە ژێر ڕێکخراوی فیفادا بەشداریکردنی لە تۆپی پێدا قەدەغەکرا، بەهۆی پێشێلکردنی ئەخلاق. قەدەغەکردنەکە تا ساڵی ٢٠٢٣ بەردەوام بوو. لە ماوەی ژیانی وەرزشیدا پلاتینی یاری بۆ یانەکانی نانسی و سانت ئیتیان و یۆڤانتۆس کردووە. بەهۆی توانا و سەرکردایەتییەکەیەوە نازناوی لێ ڕۆی (پاشا)ی لێنراوە، گۆڵکارێکی بەرهەمدار بووە؛ سێ جار لەسەریەک خەڵاتی کاپۆکانۆنیێری خولی ئیتاڵیا لە نێوان ساڵانی ١٩٨٣ و ١٩٨٥ بەدەستهێنا، هەروەها گۆڵکاری سەرکەوتنی یۆڤانتۆس بوو لە وەرزی ١٩٨٤-١٩٨٥ بۆ جامی ئەوروپا. پلاتینی یاریزانێکی سەرەکی هەڵبژاردەی فەرەنسا بوو کە نازناوی پاڵەوانێتی ئەوروپای ساڵی ١٩٨٤ی بەدەستهێنا، پاڵەوانێتییەک کە تیایدا گۆڵکار و باشترین یاریزان بوو، هەروەها گەیشتە قۆناغی پێش کۆتایی جامی جیهانی ١٩٨٢ و ١٩٨٦. لەگەڵ یاریزانانی ناوەڕاست ئالان گیرێس و لویس فێرناندێز و ژان تیگانا لە ساڵانی هەشتاکانی سەدەی ڕابردوودا یاری carré magique (چوارگۆشەی سیحراوی)ی هەڵبژاردەی فەرەنسایان پێکهێنا. پلاتینی تا ساڵی 2007 گۆڵکاری هەڵبژاردەی وڵاتەکەی بوو، هەروەها ژمارەی پێوانەیی تۆمارکردنی زۆرترین گۆڵی (9) گۆڵی لە پاڵەوانێتی ئەوروپادا بەدەستەوە بوو، تاوەکو لە ساڵی 2021 لەلایەن کریستیانۆ ڕۆناڵدۆوە تێپەڕێندرا، سەرەڕای ئەوەی تەنها لە پاڵەوانێتییەکەی ساڵی 1984 بەشداریکرد. دوای وازهێنانی وەک یاریزان، پلاتینی لە ساڵی ١٩٨٨ تا ١٩٩٢ ڕاهێنەری هەڵبژاردەی فەرەنسا بووە، هاوکات ڕێکخەری مۆندیالی ١٩٩٨ بووە لە فەرەنسا. لە ساڵی ٢٠٠٧ بووە یەکەم یاریزانی پێشوو کە وەک سەرۆکی یەکێتی یەکێتییەکانی تۆپی پێی ئەوروپا (یوفا) هەڵبژێردرا. هەروەها پۆستی سەرۆکی لیژنەی تەکنیکی و پەرەپێدانی فیفا و جێگری سەرۆکی فیدراسیۆنی تۆپی پێی فەرەنسای هەبووە. میشێل فرانسوا پلاتینی لە ٢١ی حوزەیرانی ١٩٥٥ لە شاری یۆف، مێورت ئێت مۆسێل لەدایکبووە، کوڕی ئاڵدۆ و ئانا (لەدایکبووی پیچینێلی)ە، هەردووکیان بە ڕەچەڵەک ئیتاڵی بوون. بنەماڵەی ئانا ڕەگ و ڕیشەی لە پارێزگای بێلونۆیە، لە کاتێکدا باوکی ئاڵدۆ، فرانسیسکۆ پلاتینی، کۆچبەرێک بووە لە ئاگرات کۆنتوربیا، لە پارێزگای نۆڤارا و دوای ماوەیەکی کەم لە کۆتایی هاتنی جەنگی جیهانی یەکەم لە فەرەنسا نیشتەجێ بووە. ئاڵدۆ یاریزانێکی پیشەگەری تۆپی پێی پیشەگەر بوو و ماوەیەکی زۆر بەڕێوەبەری یانەی ئەی ئێس نانسی بوو، ئەو یانەیەی میشێل دەستی بە ژیانی پیشەگەرانەی کرد. دوای ئەوەی لە یاری کۆتایی پێشبڕکێیەکی گەنجانی تۆپی پێی ساڵی ١٩٦٩دا ئاستێکی خراپی پێشکەش کرد، میشێل پلاتینی لە تەمەنی ١٦ ساڵیدا لە یارییەکی پاڵەوانێتی کوپ گامباردێلادا سەرنجی ڕاکێشا بە نمایشێکی سەرنجڕاکێش بۆ یاریزانانی یۆف بۆ منداڵان بەرامبەر یانەیەکی مێتز. پلاتینی بانگهێشت کرا بۆ تاقیکردنەوە لەگەڵ مێتز، بەڵام بەهۆی پێکانەوە دەرفەتەکەی لەدەستدا، دوای ئەوەی ڕاهێنەری مێتز ڕووی لە یانەیەکی دیکە کرد، دەستبەجێ بانگهێشت نەکرایەوە. لەگەڵ یۆف گەڕایەوە بۆ تۆپی پێی خولی ناوچەیی. تاقیکردنەوەیەکی دیکە لە مێتز بە شێوەیەکی ترسناک هەڵە بوو کاتێک تاقیکردنەوەی هەناسەدان لەسەر سپایرۆمێتەر بووە هۆی ئەوەی پلاتینی بێهۆش بێت. بڕیارەکەی پزیشکەکە لەسەر کێشەی هەناسەدانی پلاتینی و لاوازی دڵی کۆتایی بە هەر هیوایەک پلاتینی هەیبوو بۆ یاریکردن بۆ یاریزانە دڵخوازەکانی کوڕێتی. پاشان لە مانگی ئەیلولی ساڵی ١٩٧٢ پەیوەندی بە یانەی یەدەگی یانەی نانسی باوکیەوە کرد، لەگەڵ ژان میشێل مۆتیێری گۆڵپارێزی تیپەکە هاوڕێیەتی دەکات. ... سەرچاوە: بابەتی "Michel Platini" لە ویکیپیدیا بە زمانی ئینگلیزی، مۆڵەتی بەپێی CC-BY-SA.