Jesse Owens

لەدایکبوونی: 1913-09-12 شوێنی لەدایکبوون: Oakville, Alabama, USA تێکڕای بەرهەم: 25

دەربارەی ئەکتەر

جەیمس کلیڤلاند "جێسی" ئۆوێنز (جەیمس کلیڤلاند "جێسی" ئۆوێنز (بە ئینگلیزی : James Cleveland " Jesse ئۆوێنز تایبەتمەند بوو لە یارییەکانی خێرا و بازدانی دوور و لە ژیانیدا وەک "ڕەنگە گەورەترین و بەناوبانگترین وەرزشوان لە مێژووی ئاستی وەرزشیدا" ناسێندرا. سێ ژمارەی پێوانەیی جیهانی تۆمارکرد و ژمارەیەکی پێوانەیی دیکەی یەکسانکردەوە، هەموو ئەمانەش لە ماوەی کەمتر لە کاتژمێرێکدا، لە پێشبڕکێی یارییەکانی بیگ تێن لە ساڵی ١٩٣٥ لە ئان ئاربۆر لە ویلایەتی میشیگان- کارەساتێک کە هەرگیز هاوتای نەبووە و بە "گەورەترین ٤٥ خولەک تا ئێستا لە وەرزشدا" ناوزەد کراوە. لە ئۆڵۆمپیادی هاوینەی ساڵی ١٩٣٦ لە بەرلینی ئەڵمانیا ناوبانگێکی نێودەوڵەتی بەدەستهێنا بە بەدەستهێنانی چوار میدالیای زێڕ: ١٠٠ مەتر، بازدانی دوور، ٢٠٠ مەتر و ٤ × ١٠٠ مەتری ڕیلەی. سەرکەوتووترین وەرزشوان بوو لە یارییەکاندا و وەک پیاوێکی ڕەشپێستی ئەمریکی، شانازیی پێدەکرا کە "بە تاکە دەست ئەفسانەی هیتلەری باڵادەستی ئاریاکانی لەت کرد". خەڵاتی جێسی ئۆوێنز بەرزترین خەڵاتی ئاستی وەرزشی ئەمریکایە بۆ باشترین وەرزشکاری ئاستی وەرزشی ئەمساڵ. ئۆوێنز لەلایەن کەناڵی ESPN وەک شەشەم گەورەترین وەرزشکاری ئەمریکای باکوور لە سەدەی بیستەمدا ڕیزبەندی کراوە و بەرزترین پلەی لە وەرزشەکەیدا هەیە. لە ساڵی ١٩٩٩ لە لیستی کورتی شەش کەسیدا بوو بۆ فیلمی کەسایەتی وەرزشی سەدەی بی بی سی. جێسی ئۆوێنز کە لە سەرەتادا بە جەی سی ناسرابوو، بچووکترینی دە منداڵ بوو (سێ کچ و حەوت کوڕ) کە لە هێنری کلیڤلاند ئۆوێنز (پشکدار) و ماری ئیما فیتزجێراڵد لە ئۆکڤیل لە ویلایەتی ئەلاباما لە ١٢ی ئەیلوولی ١٩١٣ لەدایک بوون، نەوەیەکی کۆیلە بوو. لە تەمەنی نۆ ساڵیدا، ئەو و خێزانەکەی بۆ دەرفەتی باشتر ڕوویان لە کلیڤلاند، ئۆهایۆ کرد وەک بەشێک لە کۆچی گەورە (1910-40) کاتێک 1.6 ملیۆن ئەمریکی ئەفریقایی باشووری جیاکراوە و گوندنشینیان بەجێهێشت بۆ باکووری شار و پیشەسازی. کاتێک مامۆستا نوێیەکەی داوای ناوی لێکرد لە کتێبی ڕۆڵەکانیدا بنووسرێت، وتی "J.C."، بەڵام بەهۆی بەهێزی لەهجەی باشوورییەوە، پێیوابوو کە دەڵێت "جێسی". ناوەکە چەسپی و تا کۆتایی ژیانی بە جێسی ئۆوێنز ناسرا. ئۆوێنز لە گەنجیدا لە کاتی بەتاڵیدا کاری جیاوازی زەلیلانەی دەکرد: خواردنی دەگەیاند، ئۆتۆمبێلی بارهەڵگری بار دەکرد و لە دوکانێکی چاککردنەوەی پێڵاودا کاردەکرد لە کاتێکدا باوکی و برا گەورەکەی لە کارگەیەکی پۆڵا کاریان دەکرد. لەم ماوەیەدا ئۆوێنز بۆی دەرکەوت کە خولیای ڕاکردن هەیە. ئۆوێنز بە درێژایی ژیانی سەرکەوتنی ژیانی وەرزشی خۆی گەڕاندەوە بۆ هاندانی چارڵز ڕایلی، ڕاهێنەری ڕێڕەوی ئامادەیی لە قوتابخانەی ئامادەیی فێرماونتی منداڵان. بەو پێیەی ئۆوێنز دوای خوێندن کار دەکات، ڕایلی ڕێگەی پێدا لەبری ئەوە پێش قوتابخانە مەشق بکات. ئۆوێنز و مینی ڕوت سۆلۆمۆن (١٩١٥-٢٠٠١) لە قوتابخانەی ئامادەیی فێرمۆنت جونیۆر لە کلیڤلاند یەکتریان ناسی کاتێک ئەو تەمەنی ١٥ ساڵ بوو و ئەویش تەمەنی ١٣ ساڵ بوو. ڕوت لە ساڵی ١٩٣٢ کچە یەکەمیان گلۆریای لەدایکبوو، لە ٥ی تەمموزی ١٩٣٥ هاوسەرگیریان کرد و دوو کچی دیکەیان پێکەوە هەبوو: مارلین لەدایکبووی ساڵی ١٩٣٧ و بێڤەرلی لەدایکبووی ساڵی ١٩٤٠، تا ساڵی ١٩٨٠ هاوسەرگیریان کرد. ئۆوێنز بۆ یەکەمجار کاتێک بوو کە خوێندکاری قوتابخانەی ئامادەیی تەکنیکی ڕۆژهەڵات بوو لە کلیڤلاند؛ لە پاڵەوانێتی نیشتمانی ئامادەیی ساڵی ١٩٣٣ لە شیکاگۆ، ژمارەیەکی پێوانەیی جیهانی یەکسانکردەوە کە ٩.٤ چرکە بوو لە پێشبڕکێی ١٠٠ یاردە (٩١ م) و بازدانی درێژی بە ٢٤ پێ و ٩+١⁄٢ ئینج (٧.٥٦ م) کرد. ... سەرچاوە: وتارێکی "Jesse Owens" لە ویکیپیدیا بە زمانی ئینگلیزی، مۆڵەتی بەپێی CC-BY-SA 3.0.