Sjón

دەربارەی ئەکتەر

Sigurjón Birgir Sigurðsson (لەدایکبووی ٢٧ی ئابی ١٩٦٢)، ناسراوە بە Sjón (/ʃoʊn/ SHOHN؛ ئایسلەندی:[sjouːn]، بە واتای "بینین" و کورتکراوەی ناوی یەکەمیەتی)، شاعیر، ڕۆماننووس، گۆرانیبێژ و سیناریۆنووسێکی ئایسلەندییە. شۆن زۆرجار هاوکاری گۆرانیبێژ بیۆرک دەکات و لەگەڵ گروپی The Sugarcubes وەک جۆنی تریومف بەشداری کردووە. بەرهەمەکانی بۆ ٣٠ زمان وەرگێڕدراون. شۆن لە شاری ڕیکیاڤیکی ویلایەتی ئایسلەندا لەدایکبووە و لە ناوچەی بریدهۆڵت گەورە بووە و لەگەڵ دایکیدا لەوێ ژیاوە. سەرەتا دەستی بە کاری نووسین کردووە و یەکەم کتێبی شیعری خۆی بە ناوی سینیر (دیدگاکان) لە ساڵی ١٩٧٨ لە تەمەنی ١٦ ساڵیدا بڵاوکردەوە. یەکێک بوو لە ئەندامانی دامەزرێنەری گرووپی نیو-سوریالیستی مێدوسا و لە گۆڕەپانی کولتووری ڕیکیاڤیکدا بووە جێگەی بایەخ. لە سەرەتای هەشتاکانی سەدەی ڕابردووەوە چالاکە لە گۆڕەپانی مۆسیقای ئایسلەندا، شۆن هاوکاری لەگەڵ زۆرێک لە ناسراوترین هونەرمەندەکانی ئەو سەردەمە کردووە و وەک گۆرانیبێژی میوان لە تاکە گۆرانییەکی دەگمەنی شوگەرکیوبز ١٢" "لوفتگیتار" لە ساڵی ١٩٨٧ بە بەکارهێنانی ناوی جۆنی تریومف بەشداری کردووە؛ ئەمەش لەگەڵ ڤیدیۆکلیپێکی میوزیکدا بوو کە شۆن یاری ئاسمانی دەکرد گیتار لەگەڵ بیۆرک و ئاینار ئۆرن بێنێدیکتسۆن ناوبەناو ئەم ڕۆڵەی دووبارە دەکردەوە بۆ کۆتا کۆنسێرتەکانی زە شوگەرکیوبس، لەنێویاندا نمایشی یەکجارەکیی گرووپەکە لە ساڵی ٢٠٠٦ لە ڕیکیاڤیک. شۆن و بیۆرک بۆ یەکەمجار لە تەمەنی هەرزەکاریدا یەکتریان ناسی و پێکەوە گرووپێکی دوو کەسییان پێکهێنا بە ناوی ڕۆکا ڕۆکا درام. دواتر کاتێک بیۆرک لە ساڵانی نەوەدەکاندا دەستی بە کاری تاکەکەسی کرد، شۆن تێکستی گۆرانی بۆ نووسی. ئەو دووانە یەکگرتوو بوون بۆ نووسینی گۆرانی "هەموو شتێکم بینیوە" بۆ فیلمی سەماکار لە تاریکیدا لە ساڵی ٢٠٠٠. لە ئەنجامدا شۆن و بیۆرک پاڵێوراوانیان بۆ "باشترین گۆرانی ڕەسەن" لە ساڵی ٢٠٠١ گۆڵدن گڵۆبس و خەڵاتی ئەکادیمیای ٢٠٠١دا هاوبەش کرد. دوای دوو ساڵ، شۆن لە فیلمی دیکۆمێنتاریی ناو بیۆرکدا بەشداری کرد. لە ساڵی ٢٠٠٤، بیۆرک گۆرانی "ئۆشیانیا"ی پێشکەش کرد – گۆرانییەک کە ئەو دووانە پێکەوە نووسیبوویان – لە ئاهەنگی کردنەوەی ئۆڵۆمپیادی هاوینەی ٢٠٠٤ لە ئەسینای پایتەختی یۆنان. لە ساڵی ٢٠٠٧ بەشداری لە چیرۆکە ڕەسەنەکەدا کردووە و سیناریۆی فیلمی ئەنیمەیشنی ئانا و مەزاجەکانی نووسیوە. هەروەها پەیوەندی بە کاستەکەوە کرد و دەنگی کارەکتەری دکتۆر ئارتمان بەخشی. شۆن لەگەڵ ڤالدیمار جۆهانسۆن بە هاوبەشی فیلمی فیلمی Lamb یان نووسیوە. لامب لە ساڵی ٢٠٢١ بۆ یەکەمجار نمایشکرا و وەک بەشداری ئایسلەندا لە خەڵاتی ئۆسکاری ساڵی ٢٠٢٢ هەڵبژێردرا. هەروەها لامب لە ڕێگەی فێستیڤاڵەکانەوە لە سەرانسەری جیهان ناساندنی زۆری نێودەوڵەتی بەدەستهێنا. لە فێستیڤاڵی فیلمی کان، فێستیڤاڵی فیلمی یۆتۆبۆری، فێستیڤاڵی فیلمی سیتگس، فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی پاڵم سپرینگز و فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ئەسینای پاڵێوراو بووە یان خەڵاتی وەرگرتووە، هەروەها لە خەڵاتەکانی ئێدا و خەڵاتی کۆمەڵەی ڕەخنەگرانی فیلمی ئۆستن. لە مانگی ئاب تا کانوونی دووەمی ٢٠٢١، شۆن نووسەری نیشتەجێ بوو لە لیتەراتۆرهاوس زیوریخ و دامەزراوەی پی دبلیو جی لە زیوریخ. شۆن لە ساڵی ٢٠٢٢دا فیلمی The Northman ی نووسیوە، کە فیلمێکی ئیپیکی مێژووییە و فیلمێکی تریلەری تۆڵەسەندنەوەیە و لەسەر بنەمای ئەفسانەی شازادەی ڤایکینگ ئەملێس دروستکراوە، لەگەڵ دەرهێنەر ڕۆبەرت ئێگەرز. بیۆرک لە فیلمەکەدا لە ڕۆڵی پاڵپشتدا وەک بینەرێک دەردەکەوێت. وەسفکردنی سەرەوە لە وتارەکەی ویکیپیدیا Sjón، مۆڵەتی بەپێی CC-BY-SA، لیستی تەواوی بەشداربووان لە ویکیپیدیا.