Ritva Arvelo

دەربارەی ئەکتەر

ڕیتڤا هێلینا ئارڤێلۆ (١١ی ئازاری ١٩٢١ - ٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٣) ئەکتەر، دەرهێنەر، سیناریۆنووس و پێشەنگ بوو لە سەمای مۆدێرن لە فینلەندیدا. یەکێک بوو لە چوار دەرهێنەری فیلمی ژنی فینلەندی یەکەم. ئارڤێلۆ لە شاری هێلسنکی لەدایک بووە. ئارڤێلۆ لە ساڵی ١٩٤٣ لە یەکەم خولی ئەکادیمیای شانۆی هێلسنکی بەشداری کردووە و هەروەها بڕوانامەی ماستەری لە فیلۆلۆژیای ڕۆمانسی لە زانکۆی هێلسنکی تەواو کردووە. لە ساڵانی چلەکاندا وەک سەماکار لە گروپی پاڵەوانی ماگی گریپنبێرگ کاری کردووە کە لە ئاستی نێودەوڵەتیدا ستایشی زۆری کردووە و وەک مۆدێلێک بۆ ساڵۆنەکانی جلوبەرگ لە شاری هێلسنکی کاری کردووە. لە ماوەی ژیانی هونەریدا، ئارڤێلۆ لە شانۆی نیشتمانی فینلەندا کاری کردووە و لە فیلمەکانی وەک Radio tekee murron (1951)، Kilroy sen teki (1957)، هیچ شتێک جگە لە خۆشەویستی (1984) و Burning Angel (1984) بەشداری کردووە. هەروەها وەک دەرهێنەر لە شانۆی فۆلکلۆری هێلسنکی-شانۆی کرێکاران و شانۆی ئینتیمی کاری کردووە، لە ساڵی ١٩٦١ لەگەڵ ڕەیجا ڕیکالا گروپی سەمای پرایسێنس دامەزراندووە و سەرکردایەتی کردووە. ئارڤێلۆ لە ساڵی ١٩٦٨دا نامیلکەی حەمامە داخراوەکەی شانۆکەمان (فەرهەنگی فۆلکلۆر ١٩٦٨)ی بڵاوکردەوە. کارە دەرهێنەرییەکانی لە شانۆی نیشتمانی بریتی بوون لە درامای مۆدێرن و ئەوروپی و وەشانی فینلەندی لە میوزیکاڵی ئەمریکی. جگە لەوەش شانۆنامەکانی فەرەنسی وەرگێڕاوە بۆ زمانی فینلاندی. لە ساڵی ١٩٦١ تەنها چوارەمین دەرهێنەری فیلمی ژنی فینلەندی بوو کاتێک دەرهێنەری فیلمێکی Kultainen vasikka بوو، کە لەسەر بنەمای شانۆگەرییەکی ماریا جۆتونی بوو. فیلمەکە خەڵاتی فیلمی دەوڵەتی و خەڵاتی جوسی بۆ ئەکتەر هێلگێ هێرالا وەرگرت. ئەمە تاکە هەوڵی دەرهێنانی ئەو دەمێنێتەوە.[6] ئارڤێلۆ وەک سیناریۆنووس لەگەڵ ماتی کاسیلا لە فیلمەکانی Syntipukki (1957) و Kuriton sukupolvi (1957) کاریان کردووە. هەروەها سیناریۆی فیلمی Kultainen vasikka ی نووسیوە. لە ساڵی ١٩٦١ ئارڤێلۆ یەکێک بوو لە ئەندامانی دامەزرێنەری گروپی سەمای مۆدێرن پرایسێنس. لە ساڵانی هەشتاکانی سەدەی ڕابردوودا، ئارڤێلۆ بەردەوام بوو لە ڕۆڵگێڕان لە فیلمەکانی "هیچ جگە لە خۆشەویستی" (1984) و ماڵئاوایی، ماڵئاوایی (1986)ی ئەنسی مانتاری. هەروەها ڕۆڵێکی بچووکی لە فیلمی فریشتەی سووتاوی لۆری تۆرۆنێن (1984)دا بینیوە. بە هۆکاری تایبەتی لە ناوەڕاستی هەشتاکانی سەدەی ڕابردوودا بە تەواوی لە پیشەسازی کات بەسەربردن و خەڵک کشایەوە.