Michel Nedjar

دەربارەی ئەکتەر

ماستەر لە هونەر بروت، میشێل نێدجار لە ساڵی ١٩٤٧ لە ڤال دی ئۆیس لەدایکبووە لە خێزانێکی جولەکە کە شەڕ و هۆلۆکۆستیان تێدابووە. باوکی لە شاری جەزائیر لەدایک بووە، لە ساڵی ١٩٢١ وەک بەرگدروو لە پاریس نیشتەجێ بووە. لە ماڵەوە، جل و بەرگی بووکەڵەی ئامێری دورینی بۆ خوشکەکانی دەکرد. لە کاتی جەنگی جیهانی دووەمدا بەشێکی زۆری بنەماڵەکەی بوونە قوربانی زوڵمی نازییەکان. لە ساڵی ١٩٦٠ ئاگاداری گەورەیی هۆلۆکۆست بوو. لە تەمەنی چواردە ساڵیدا ناوی خۆی تۆمارکرد لە قوتابخانەیەکی پیشەیی بۆ ئەوەی ببێتە بەرگدروو و لەگەڵ باپیرە مێروولەییەکانی خەڵکی سانت ئۆین جینز دەفرۆشێت و لەگەڵ داپیرەیدا دەچێتە پێشانگای شتە خراپەکان؛ وا دەکات خۆشەویستی خۆی بۆ شماتێس (ئەو قوماشە پۆشراوە) کە هەڵیدەگرێت و کۆی دەکاتەوە، هاوبەشی بکات. لە بەهاری ساڵی ١٩٦٧ بەرەو خزمەتی سەربازی بەڕێکەوت. بەهۆی نەخۆشی سیل و لە ساڵی ١٩٦٨ بە کەمئەندام ناسێندرا، چەند مانگێک لە قوتابخانەی ستایلستی مۆدە بەسەر برد. ئەو بەهۆی دیدگای فیلمی 'شەو و تەم' لەلایەن ئالان ڕێسنایەوە ناڕەحەتە، کە دەنگدانەوەی دیارنەمانی خۆیەتی لە خێزانەکەیدا. لە ساڵانی ١٩٧٠-١٩٧٥ لەگەڵ تیۆ هێرناندێز جێهێشت. گەشتەکانی دەیباتە مەغریب و ئاسیای بچووک و ئەوروپا و مەکسیک. ئەو کولتوورە دەوڵەمەندەکان بە دەربڕینی ڕەمزی دەدۆزێتەوە. دەست دەکات بە گرنگیدان بە هونەری پرسە و ئەو بووکە شووشەیانەی کە ئەرکی سیحراوییان سەرسامی دەکات. لە ساڵی ١٩٧٦ گەڕایەوە پاریس، دەستی کرد بە دروستکردنی یەکەم بووکە شووشەی خۆی بە ناوی "Chairdâmes" بە چەقۆ کە لە گەڕەکی گۆت دی ئۆر کۆیکردبووەوە، دواتر بووکە شووشەی بۆیاخکراو دروستکرد. لە ساڵی ١٩٧٨دا قۆناغێکی خەمۆکی شێوازەکەی گۆڕی: بووکەڵەکانی لە گارگۆیل و تۆتێمی ترسناک دەچن، هەندێکجار بە پیسی و تەنانەت خوێنیش پیس دەبن. لە ساڵی ١٩٨٠ بوو کە دەستی کرد بە وێنەکێشان بە قەڵەمی چەوری لەسەر میدیای مێروولەی وەرگیراو. یەکەم فیلمی بە ٨ ملم لە ساڵی ١٩٦٤ەوە لە کاتی پشووەکانیدا لە یۆنان یان دوورگەکانی بالیاریک دروستکردووە. وەک لیۆنێل سوکاز یەکێکە لە یەکەم سینەماکارانی ئەزموونی فەرەنسی کە باس لە تەوەری هاوڕەگەزبازی دەکات (Le gant de l’autre, 1977). پراکتیکەکەی بەرەو گەڕانێکی فەرمیتر لە تایبەتمەندییەکانی سینەما پەرەدەستێنێت: خۆشنووسی ڕووناک (Gestuel, 1978)، دانەوێڵەی فیلمەکە (Le grain de la peau, 1986)؛ یان بۆ دەرهێنانی سینەما (مۆنسیۆر لولۆ، ١٩٨٠). ئەم لێکۆڵینەوەیانە پارۆکسیزمی خۆیان لە Capitale-paysage (1982-83)دا دەدۆزنەوە، کە تێکەڵکردنی ڕفێنەکانی گفتوگۆکان، کاری دەنگ و ڕیتمێکی کۆنکرێتی و کاریگەرییە کالیدۆسکۆپییەکانن.