Billy Graham

دەربارەی ئەکتەر

ویلیام فرانکلین گراهام جونیۆر (٧ی تشرینی دووەمی ١٩١٨ - ٢١ی شوباتی ٢٠١٨) ئینجیلیستێکی ئەمریکی بوو، کەسایەتییەکی دیار و ناوداری مەسیحی ئینجیلی بوو، و وەزیرێکی دەستنیشانکراوی باپتیستی باشوور بوو کە لە کۆتاییەکانی چلەکاندا لە ئاستی نێودەوڵەتیدا بەناوبانگ بوو. یەکێک لە ژیاننامەنووسانی ئەوی داناوە "لە ڕیزی کاریگەرترین سەرکردە مەسیحییەکان"ی سەدەی بیستەم. وەک بانگخوازێک گردبوونەوەی گەورەی ناوماڵ و دەرەوە ئەنجام دەدا بە وتاری کە لە ڕادیۆ و تەلەفزیۆنەوە پەخش دەکرا؛ هەندێکیان هێشتا دووبارە پەخش دەکرانەوە بۆ سەدەی بیست و یەکەم. لە شەش دەیەی کارکردنیدا لە تەلەفزیۆن، گراهام ساڵانە میوانداری "جەنگی خاچپەرستانی" دەکرد، هەڵمەتەکانی ئینجیلی کە لە ساڵی ١٩٤٧ تا خانەنشینبوونی لە ساڵی ٢٠٠٥ بەردەوام بوو. هەروەها میوانداری بەرنامەی ڕادیۆیی کاتژمێری بڕیار بوو لە ساڵی ١٩٥٠ تا ١٩٥٤. جیاکاری ڕەگەزی ڕەتکردەوە و پێداگری لەسەر یەکگرتنی ڕەگەزی کرد بۆ زیندووبوونەوە و جەنگە خاچپەرستەکانی، کە لە ساڵی ١٩٥٣ دەستیپێکرد؛ هەروەها بانگهێشتی مارتن لوتێر کینگ جونیۆری کرد بۆ ئەوەی بە هاوبەشی بانگەشەی بوژانەوەیەک بکات لە شاری نیویۆرک لە ساڵی ١٩٥٧. جگە لە ئامانجە ئاینییەکانی، یارمەتی دا لە داڕشتنی جیهانبینی ژمارەیەکی زۆر کەس کە لە پاشخانی جیاوازەوە هاتبوون، ئەمەش وای لێکردن پەیوەندییەک لە نێوان کتێبی پیرۆز و دیدگا عەلمانییە هاوچەرخەکاندا بدۆزنەوە. بەپێی ماڵپەڕەکەی، گراهام لە ڕێگەی کۆبوونەوە جۆراوجۆرەکانەوە بانگەشەی بۆ ئامادەبووانی ڕاستەوخۆی ٢١٠ ملیۆن کەس کردووە لە زیاتر لە ١٨٥ وڵات و ناوچەدا، لەوانە بی ئێم ئێس وۆرلد میشن و گڵۆباڵ میشن. گراهام ڕاوێژکاری ڕۆحی سەرۆکەکانی ئەمریکا بوو، هەروەها ئامۆژگاری ڕۆحی بۆ هەموو سەرۆکێک دابین دەکرد لە هاری ئێس ترومان (٣٣) تا باراک ئۆباما (٤٤). بە تایبەتی لە دوایت دی ئایزنهاوەر و لیندۆن بی جۆنسۆن (یەکێک لە هاوڕێ نزیکەکانی گراهام) و ڕیچارد نیکسۆن نزیک بوو. هەروەها هاوڕێیەتی تەواوی ژیانی لەگەڵ ئینجیلیستێکی دیکەی تەلەفزیۆنیدا بووە، کە پاستورێکی دامەزرێنەری کاتدراڵی کریستاڵ بوو، ڕۆبەرت شولەر، کە گراهام قسەی لەگەڵ کرد بۆ ئەوەی خزمەتێکی تەلەفزیۆنی خۆی دەستپێبکات. گراهام چەندین دەزگای میدیایی و بڵاوکردنەوەی جۆراوجۆری بەڕێوەدەبرد. بەپێی وتەی ستافەکەی، زیاتر لە ٣.٢ ملیۆن کەس وەڵامی بانگهێشتنامەکەیان داوەتەوە لە جەنگی خاچپەرستی بیلی گراهام بۆ ئەوەی "عیسا مەسیح وەک ڕزگارکەری کەسی خۆیان قبوڵ بکەن". ئینجیلی گراهام لەلایەن ئایینە سەرەکییەکانی پرۆتستانت و ڕۆمانی کاسۆلیکەوە بەرز نرخێندرا، چونکە هانی ئەو کەسانەی کە تازە گۆڕاون بۆ ئەوەی ببنە ئەندامی ئەم کەنیسانە. تا ساڵی ٢٠٠٨، بینەرانی تەمەنی گراهام بە پەخشی ڕادیۆیی و تەلەفزیۆنیشەوە، ٢.٢ ملیار کەس بووە. ڕەنگە تەنها لە ساڵی ١٩٩٦دا یەک پەخشی تایبەتی تەلەفزیۆنی گەیشتبێتە بینەری تەلەفزیۆنی ٢.٥ ملیار کەس لە سەرانسەری جیهاندا. بەهۆی شەڕە خاچپەرستەکانییەوە، گراهام لە مێژووی ئایینی مەسیحیدا لە هەموو کەسێک بە شێوەیەکی شەخسیی ئینجیلی بۆ خەڵکی زیاتر دەگوت. گراهام لە لیستی زۆرترین سەرسامی ژن و پیاوی گالۆپدا بوو کە ژمارەیەکی پێوانەیی ٦١ جار بوو. گرانت واکەر دەنووسێت کە تا ناوەڕاستی شەستەکان بووەتە "شەرعیەتدەرێکی گەورە": "تا ئەو کاتە بوونی ئەو پێگەی بە سەرۆکەکان، قبوڵکردن بە شەڕەکان، شەرمەزاری بە پێشوەختەی ڕەگەزی، خواستراوی بە ڕەوشت، بێشەرەفی بە ناشەرعی و شکۆمەندی بە ڕووداوە مەدەنییەکان بەخشی". لە ویکیپیدیا، ئینسایکلۆپیدیای ئازاد.