Harry Belafonte

لەدایکبوونی: 1927-03-01 شوێنی لەدایکبوون: New York City, New York, USA تێکڕای بەرهەم: 156

دەربارەی ئەکتەر

هاری بێلافۆنت (بە ئینگلیزی : Harry Belafonte ) لەدایکبووی هارۆڵد جۆرج بێلانفانتی جونیۆر؛ ١ی ئازاری ١٩٢٧ - ٢٥ی نیسانی ٢٠٢٣، گۆرانیبێژ و ئەکتەر و چالاکوانی ئەمریکی بووە، کە لە ساڵانی ١٩٥٠دا مۆسیقای کالیپسۆی لەلای بینەرانی نێودەوڵەتی بەناوبانگ کردووە. بێلافۆنتێ یەکێکە لەو کەمترین ئەکتەرانەی کە خەڵاتی ئیمی و گرامی و ئۆسکار و تۆنی (EGOT)ی وەرگرتووە، هەرچەندە لە بەشێکی ناڕکابەریدا خەڵاتی ئۆسکاری بەدەستهێناوە. پێشکەوتنی ژیانی هونەری خۆی بە ئەلبوومی Calypso (1956) بەدەستهێنا، کە یەکەم ئەلبوومی LP بوو کە ملیۆنێک فرۆشی هەبوو لەلایەن تاکە هونەرمەندێکەوە. بێلافۆنتێ بە تۆمارەکانی "Day-O (گۆرانی بەلەمی مۆز)"، "بازدان لە هێڵەکەدا (لەرزین، سێنۆرا)"، "ماڵئاوایی جامایکا" و "منداڵە کوڕەکەی مێری" ناسرابوو. لە زۆر ژانردا تۆماری کردووە و نمایشی کردووە، لەوانە بلوز، فۆلکلۆر، ئینجیل، ئاوازی نمایش و ستانداردە ئەمریکییەکان. هەروەها لە فیلمەکانی وەک کارمێن جۆنز (١٩٥٤)، دوورگە لە خۆردا (١٩٥٧)، ئەگەرەکان دژی سبەینێ (١٩٥٩)، باک و بانگخوازی (١٩٧٢)، شەوی شەممەی ئاپتاون (١٩٧٤) ڕۆڵی گێڕاوە. دوا دەرکەوتنی لەسەر شاشە لە فیلمی BlacKkKlansman (2018)ی سپایک لی ئەنجامدا. بێلافۆنت ئەکتەر و گۆرانیبێژ و چالاکوانەکەی پاوڵ ڕۆبێسۆنی بە ڕاهێنەر دەزانی و لە کاتی بزووتنەوەی مافە مەدەنییەکانی ساڵانی ١٩٥٠ و ١٩٦٠دا کەسێکی متمانەپێکراوی نزیکی مارتن لوتێر کینگ جونیۆر بووە. ئەو ڕەخنەگرێکی دەنگی بوو لە سیاسەتەکانی ئیدارەی جۆرج بوش و دۆناڵد ترەمپ. بێلافۆنت وەک باڵیۆزی ناودارانی یەکێتی ئازادییە مەدەنییەکانی ئەمریکا بۆ پرسەکانی دادپەروەری نەوجەوانان ڕۆڵی گێڕاوە. بێلافۆنت سێ خەڵاتی گرامی (لەوانەش خەڵاتی دەستکەوتی تەمەنی گرامی)، خەڵاتی ئیمی و خەڵاتی تۆنی بەدەستهێنا. لە ساڵی ١٩٨٩ خەڵاتی ڕێزلێنانی سەنتەری کێنێدی وەرگرت. لە ساڵی ١٩٩٤دا میدالیای نیشتمانی هونەری پێبەخشرا، لە ساڵی ٢٠١٤ خەڵاتی مرۆیی جین هێرشۆڵتی لە شەشەمین خەڵاتی ساڵانەی حاکمەکانی ئەکادیمیا وەرگرت و لە ساڵی ٢٠٢٢دا خرایە هۆڵی ناوبانگەکانی ڕۆک و ڕۆڵ لە بەشی کاریگەری سەرەتایی. وەسفکردنی سەرەوە لە وتارەکەی ویکیپیدیا Harry Belafonte، مۆڵەتی بەپێی CC-BY-SA، لیستی تەواوی بەشداربووان لە ویکیپیدیا.