Mohamed Chouikh

دەربارەی ئەکتەر

محەمەد چۆیخ (بە عەرەبی: محمد الشويخ)، لە 3ی ئەیلولی ساڵی 1943 لە شاری مۆستاگانیم لە جەزائیر لەدایک بووە، ئەکتەر و سیناریۆنووس و دەرهێنەری جەزائیرییە. لە ساڵی ١٩٥٤ کاتێک شەڕی جەزائیر دەستی پێکرد، تەمەنی یازدە ساڵ بوو. دوابەدوای ڕاگەیاندنی سەربەخۆیی لە ساڵی ١٩٦٢ پەیوەندی بە تیپێکی شانۆییەوە کرد کە دواتر دەبێتە شانۆی نیشتمانی جەزائیر. لەو کاتەوە چالاکانە لەگەڵ هونەرمەندانی دیکە کاریان کرد بۆ پەرەپێدانی شانۆ و سینەما لە جەزائیر. محەمەد چۆیخ لە ساڵی ١٩٦٥ لە یەکێک لە یەکەمین فیلمە گەورەکانی جەزائیردا ڕۆڵی گێڕا بە ناوی "L'aube des damnés" (بەیانی نەفرەت لێکراوان) لە نووسینی ڕێنی ڤۆتیە و ئەحمەد ڕاچێدی. لە ساڵی ١٩٦٦ لە فیلمی "Le vent des Aurès" (بای ئاورێس) لە نووسینی محەمەد لەخدار حەمینە، ڕۆڵی لاخدار (کوڕ)ی بینی. فیلمەکە خەڵاتی باشترین فیلمی یەکەمی فیلمی سینەمایی لە شاری کان بەدەستهێنا. محەمەد چۆیخ تا ساڵی ١٩٧٠ بە پلەی یەکەم خۆی بۆ کاری نواندن لە بواری شانۆ و فیلمدا تەرخان کردووە. ئەوە فیلمی میشێل دراخ بوو بە ناوی "Elise ou la Vraie Vie" (Elise ou la Vraie Vie" (ئێلیس یان ژیانی ڕاستەقینە) کە لەسەر بنەمای ڕۆمانی کلێر ئیتچەرلی دروستکرابوو، کە هێنایە بەرچاوی بینەرانی فەرەنسی. ساڵی ١٩٧٢ خاڵی وەرچەرخانێکی بەخۆیەوە بینی. شانبەشانی کاری نواندن، چۆیخ دەستی بە نووسین کرد و بەشداری لە وێنەگرتنی فیلمی جۆراوجۆردا کرد. یەکەم فیلمەکانی بۆ تەلەفزیۆنی جەزائیری دەرهێناوە: "L’embouchure" (دەم) (١٩٧٢) و "Les paumés" (ونبووەکان) (١٩٧٤). لە ساڵی ١٩٨٢ یاریدەدەری دەرهێنەری لاخدار حەمینا بووە لە فیلمی "ڤێنت دی سابڵ" (بای خۆڵ) (هەڵبژاردەیەکی فەرمی لە کان). لە ساڵی ١٩٨٣ فیلمی "Rupture" (Breakup) لە دوو هەفتەی دەرهێنەران پێشکەش کرا. محەمەد چۆیخ تا ساڵی 1989 دەرهێنانی فیلمی دۆکیۆمێنتاری و کورتە فیلمی جۆراوجۆری کردووە. بەڵام لە ساڵی ١٩٨٩ بوو کە بە فیلمی "قەڵا" کە نزیکەی بیست خەڵاتی لە فێستیڤاڵە جیاوازەکاندا بەدەستهێنا، ستایشی نێودەوڵەتی بەدەستهێنا. لە ساڵی ١٩٩٣دا "یوسف یان ئەفسانەی حەوتەم خەوتوو"، ئیدانەکردنی درەوشاوەی ڕفاندنی ئایدیالی سەربەخۆیی لەلایەن نوخبە گەندەڵەکانەوە، لە ڤێنیز و بەرلین پێشکەشکرا. وە لە ساڵی ١٩٩٧ فیلمی "کەشتی بیابان" لە فێستیڤاڵی فیلمی لۆکارنۆ دەستی بە نمایشکردنی کرد. سینەمای محەممەد چۆیخ بە قووڵی ڕەگ و ڕیشەی لە کۆمەڵگای جەزائیردا داکوتاوە کە تێیدا دەژی و لە ڕێگەی فیلمەکانییەوە لێی دەکۆڵێتەوە. ئەو یەکێکە لەو کەمترین هونەرمەندە جەزائیریانەی کە تەواوی ژیانی هونەری خۆی بەسەر بردووە- سەرەتا وەک ئەکتەری شانۆ، پاشان وەک ئەکتەری فیلم، یاریدەدەری دەرهێنەر و دواجار دەرهێنەر- بە تەواوی لە جەزائیر. فیلمۆگرافیای ئەو وەک یەکێک لە گرنگترین سینەماکارانی مەغریب جێگیر دەکات.[5] لە ساڵی ٢٠٢٣ دەستی بە دەرهێنانی کرد، لەگەڵ کچەکەی یاسمین چۆیخ، فیلمی بن خلوف، دەربارەی ژیانی شاعیری سەدەی ١٦ی جەزائیری، سیدی لەخدار بن خلوف، کە بڕیارە لە ساڵی ٢٠٢٦ نمایش بکرێت.