King Baggot

دەربارەی ئەکتەر

لە ویکیپیدیا، ئینسایکلۆپیدیای ئازاد ویلیام کینگ باگۆت (بە ئینگلیزی : William King Baggot ) لە ٧ی تشرینی دووەمی ١٨٧٩ - ١١ی تەمموزی ١٩٤٨ ئەکتەر و دەرهێنەری فیلم و سیناریۆنووسی ئەمریکی بووە. ئەستێرەیەکی سینەما بەناوبانگی نێودەوڵەتی سەردەمی فیلمی بێدەنگ بوو. یەکەم پیاوی پێشەنگی ئەمریکا کە بە شێوەیەکی تاکەکەسی بانگەشەی بۆ کرا، باگۆت بە "پاشای فیلمەکان"، "زۆرترین وێنەی پیاو لە جیهاندا" و "ئەو پیاوەی کە دەموچاوی وەک پیاوی ناو مانگ ئاشنایە" ناوزەد کرا. باگۆت لە ساڵی ١٩٠٩ تا ١٩٤٧ لە زیاتر لە ٣٠٠ فیلمی جوڵاودا بەشداری کردووە و ١٨ سیناریۆی نووسیوە و لە ساڵی ١٩١٢ تا ١٩٢٨ ٤٥ فیلمی دەرهێناوە، لەوانە فیلمی درۆ (١٩١٢)، تیروپشک: کراکسمانی ئاماتۆر (١٩٢٥) و ماڵی سکانداڵ (١٩٢٨). هەروەها دەرهێنەری ویلیام ئێس هارت بووە لە بەناوبانگترین فیلمی خۆرئاوایی خۆی بە ناوی تامبڵ ویدز (١٩٢٥). لە نێو دەرکەوتنە سینەماییەکانیدا، باگۆت بە فیلمی نامەی سوور (١٩١١)، دکتۆر جیکیل و کاک هاید (١٩١٣) و ئیڤانهۆ (١٩١٣) ناسرابوو. باگۆت دەستی بە کاری هونەری کرد لەسەر شانۆ، لە کۆمپانیایەکی بۆرسەی شکسپیر، و گەشتێکی بە سەرتاسەری ئەمریکادا کرد. لەکاتێکدا لە ساڵی ١٩٠٩ لە سانت لویس لە کۆگادا ڕۆڵی دەگێڕا، وەک یاریزانی پاڵپشت لە بەرهەمی گەشتیاری شوبێرت لە فیلمی ئەڵقەی ئاواتخوازاندا ڕۆڵی گێڕا. کاتێک The Wishing Ring لە شیکاگۆ داخرا، باگۆت گەڕایەوە نیویۆرک بۆ ئەوەی پەیوەندی بە کۆمپانیایەکی دیکەوە بکات. لەگەڵ کۆبوونەوەیەکی بەڕێکەوت لەگەڵ هاری سۆڵتەر کە دەرهێنەری فیلم بوو بۆ کارل لایمل لە کۆمپانیای فیلمە جوڵاوەکانی سەربەخۆ (IMP)، ڕازی کرا لەگەڵ سۆڵتەر بچێتە ستۆدیۆ. باگۆت حەزی لە پیشەسازییە تازەپێگەیشتوەکە بوو و بڕیاریدا ببێتە یاریزانی وێنە. یەکەم فیلمی کورتە فیلمی ڕۆمانسی بوو بەئاگاهاتنەوەی بێس (١٩٠٩) لەگەڵ فلۆرانس لۆڕێنس. دەرهێنانی فیلمەکە لەلایەن هاری سۆڵتەر هاوسەرەکەیەوە لە IMP لە شاری فۆرت لی لە ویلایەتی نیوجرسی. لە سەردەمێکدا کە ئەکتەرانی شاشە بەبێ ئەوەی ناویان دەربکەوێت کاریان دەکرد، باگۆت و لۆڕێنس بوونە یەکەم "ئەستێرەی سینەما" کە فەسڵ و مارکی و بەرزکردنەوەی پلەیان لە بواری ڕیکلامدا پێدرا. باگۆت لە ساڵی ١٩٠٩ تا ١٩١١ لانیکەم ٤٢ فیلمی بەرامبەر لۆڕێنس ڕۆڵی گێڕاوە، لە ساڵی کۆتاییدا لەگەڵ ماری پیکفۆرد بەلایەنی کەمەوە لە ١٦ فیلمدا ڕۆڵی گێڕاوە. هەروەها دەستی کرد بە نووسینی سیناریۆ و دەرهێنان، لەم ماوەیەدا بووە ئەستێرەیەکی سەرەکی لە ئاستی نێودەوڵەتیدا. کاتێک "بە شێوەیەکی کەسی" لە شانۆکان دەرکەوت لە دەرگای شانۆکاندا جەماوەرێکی زۆری لێدەگیرا. تا ساڵی ١٩١٢ ئەوەندە بەناوبانگ بوو کە کاتێک بەشداری پێشەنگی کرد لە پێکهێنانی یانەی شاشەی بەناوبانگی نیویۆرک، کە یەکەم ڕێکخراوی لەم جۆرە بوو بە توندی بۆ کەسانی سینەما، ئەو هەڵبژاردەیەکی سروشتی بوو بۆ یەکەم سەرۆکی. کینگ باگۆت لە ساڵی ١٩٤٨ لە تەمەنی ٦٨ ساڵیدا لە شاری لۆس ئەنجلۆس لە ویلایەتی کالیفۆرنیا کۆچی دوایی کرد. بەهۆی بەشدارییەکانی لە پیشەسازی فیلمدا، باگۆت لە ساڵی ١٩٦٠ ئەستێرەیەکی فیلمی جوڵاوی لە ڕێڕەوی ناوبانگەکانی هۆلیوود وەرگرتووە، ئەستێرەکەی دەکەوێتە ٦٣١٢ هۆلیوود بۆلیڤار.