Sarah Maldoror

دەربارەی ئەکتەر

سارا مالدۆرۆر (بە عەرەبی: سارة مالدورور) کە ناوی ڕاستەقینەی مارگریت سارا دوکادۆس بووە، سینەماکار و دەرهێنەری فەرەنسی بووە، لە ١٩ی تەمموزی ١٩٢٩ لە شاری کۆندۆم (گێرس) لەدایک بووە و لە ١٣ی نیسانی ٢٠٢٠ لە شاری فۆنتێنای-لێس-بریس (ئیسۆن) کۆچی دوایی کردووە. سینەماکەی شیعرییە بەڵام سیاسی و پابەندە. وەک کەسایەتییەکی پێشەنگی سینەمای ئەفریقا و یەکەم دەرهێنەری ژن لە کیشوەرەکەدا دادەنرێت. لە باوکێکی گوادالۆپی خەڵکی ماری-گالانتێ و دایکێکی خەڵکی گێرس لەدایکبووە، ناوی هونەرمەندی "مالدۆرۆر"ی هەڵبژاردووە وەک ڕێزێک بۆ شاعیر لاوتریامۆنت. لە ساڵی ١٩٥٨ یەکەم تیپی ڕەشپێستی لە پاریس بە ناوی "لێس گریۆتس" دروستکرد، شانبەشانی تۆتۆ بیساینت، تیمۆتی باسۆری و سامب ئابامباکار. یەکێک لە ئامانجەکانیان بریتییە لە هاوبەشکردن و ناساندنی دەقی نووسەرانی ڕەشپێست، هەروەها پێشکەشکردنی ڕۆڵی سەرەکی بە ئەکتەرە ڕەچەڵەک ئەفریقییەکان. سارا مالدۆرۆر بۆ ماوەی دوو ساڵ لە مۆسکۆ بەڕێکەوت و لە ژێر ڕێنمایی مارک دۆنسکۆی سینەما لە زانکۆی VGIK بخوێنێت. لەوێدا سینەماکاری سەنیگالی عوسمان سێمبێنی ناسی. هاوڕێی ماریۆ پینتۆ دی ئەندراد، شاعیر و سیاسەتمەداری ئەنگۆلی بوو، لەگەڵیدا بەشداری لە خەباتی ڕزگاریخوازی ئەفریقادا کردووە. دوو کچیان لەدایک بووە بە ناوەکانی ئانۆچکا دی ئەندراد و هێندا دوکادۆس. لە شاری سانت دێنیس گەڕایەوە فەرەنسا. ماریۆ دی ئەندرادی دامەزرێنەر و یەکەم سەرۆکی ڕێکخراوی MPLA (بزووتنەوەی ڕزگاری ئەنگۆلا)یە. لە کاتێکدا سکرتێری ئەلیۆن دیۆپ بوو، دامەزرێنەری کۆمپانیای Présence africaine، یەکەمین کۆنگرەی نووسەران و هونەرمەندانی ڕەشپێستی لە پاریس ڕێکخست (سۆربۆن، ١٩٥٨) و بوو بە هاوڕێیەکی نزیکی شاعیرانی ئایمێ سیزەر، لیۆپۆڵد سێدار سێنگۆر، فرانتز فانۆن و ڕیچارد ڕایت. هەر لە جەزائیر بوو کە لە ساڵی ١٩٦٦دا لەوێ کۆچی کرد، کە یەکەمجار لە بەرەی سینەماکاری خەباتەکانی دژە کۆلۆنیالیزمدا دەرکەوت: یاریدەدەری فیلمی شەڕی جەزائیر لە نووسینی گیلۆ پۆنتێکۆرڤۆ (١٩٦٦) و فیلمی دیکۆمێنتاریی فێستیڤاڵی پان ئەفریقیی جەزائیر لەلایەن ویلیام کلاین، کە فیلمێکی دیکۆمێنتارییە، زۆری نەخایاند یەکەم فیلمی خۆی دروستکرد، دواتر فیلمێکی ونبوو کە لە گینیا-بیساو وێنەگیرا و یەکەم فیلمی درێژی "خەیاڵی" بە ناوی سامبیزانگا (١٩٧٢). فیلمی سامبیزانگا لە کۆماری کۆنگۆ فیلمی لەسەر بنەمای ڕۆمانێکی ئەنگۆلی خۆسێ لواندینۆ ڤیێرا وەرگیراوە و لەلایەن هاوبەشەکەی پینتۆ دی ئەندراد لەگەڵ نووسەری فەرەنسی مۆریس پۆنس وەرگیراوە، فیلمی سامبیزانگا لە ساڵی ١٩٦١ ڕوودەدات و لە ڕوانگەی ماریا، هاوسەری چالاکوانێکی شۆڕشگێڕەوە کە لەلایەن پورتوگالیەکانەوە زیندانی و ئەشکەنجەدراوە، باس لە سەرکوتکردنی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازی ئەنگۆلا دەکات سوپای، کە لە سەرانسەری وڵاتدا بەدوایدا دەگەڕێت. سارا ماڵدۆرۆر زیاتر لە چل فیلمی کورت یان درێژ، فیلمی خەیاڵی یان فیلمی دیکۆمێنتاری دەرهێنەری دەبێت. نیگاکانی بە تایبەتی لەسەر شاعیرانی ئایمێ سێزەر (پێنج فیلم)، ڕێنی دیپێسترێ یان لویس ئاراگۆن، هەروەها نیگارکێشانی ئانا مێرسیدس هۆیۆس، جوان میرۆ یان ڤلادی بووە. لە مانگی نیسانی ساڵی ٢٠٢٠ بەهۆی نەخۆشی Covid-19 کۆچی دوایی کرد. لە تشرینی دووەمی ٢٠٢١، فیلمی "سارا مالدۆرۆر، سینەما سێ کیشوەری" کە لەلایەن کۆشکی تۆکیۆ لە پاریس پێشنیار کراوە، پاشگەزبوونەوەی کارەکانی و ژیانی و پابەندبوونی سیاسییە. پێشانگاکە لە مۆزەخانەی هۆم و مۆزەخانەی مێژووی کۆچبەری و مۆزەخانەی هونەر و مێژوو پاوڵ ئێلوارد لە سانت دێنیس بەردەوامە.